Twarz czasu / The face of time on photography


,,Dowiadując się wiele o tym, co jest w świecie z obrazów fotograficznych, ludzie często doznają zawodu, są zdziwieni, obojętni, gdy widzą to naprawdę. Często coś porusza nas bardziej na fotografii, niż wtedy gdy doświadczamy tego realnie’’ Susan Sontag

Zofia Rydet o fotografii: ”  To jest jak nałóg, jak wódka dla alkoholika. Mam tysiące filmów, z których nie mam nawet odbitek”

2

Zofia Rydet

Ur.5 maja 1911 roku w Stanisławowie, zm. 24 sierpnia 1997 roku w Gliwicach. Jedna z najwybitniejszych postaci polskiej fotografii.

Wspomniałam w jednym z wpisów o  JULI MARGARET CAMERON, kobiecie, która dosyć późno rozpoczęła swoją przygodę z fotografią. (I jak się to mówi potocznie „cudze chwalicie, swojego nie znacie”). Z radością odkryłam Zofie Rydet – polską artystkę – dokumentalistkę, która w charakterystyczny dla siebie sposób chwytała polską rzeczywistość i jak Cameron zżyła się z aparatem fotograficznym dopiero po 40. 

rydetz.

Fot. Zofia Rydet

11_Rydet,ciezki chleb

Fot. Zofia Rydet

Uważa się, że jednym ze „stylów” jakie reprezentowała był piktorializm(„Estetyka piktorialna opierała się na indywidualnym wpływie artysty na każdą odbitkę (zerwanie z mechanicznym procesem pozytywowym) i zmianie obrazowania z migawkowej fotograficznej rejestracji na syntetyczną wizję artystyczną. Rezultaty – fotografie piktorialne – zbliżają się często charakterem do malarstwa,rysunku czy grafiki. Wiąże się to z używaniem tzw. technik szlachetnych – gumy, oleju, bromoleju i przetłoku.” ). Z czasem zrezygnowała z tej techniki, a zwróciła sie ku kompozycjom abstrakcyjnym, surrealistycznym

surrealistyczne-tropy-w-fotografii-polskiej04-zofia-rydet

Fot. Zofia Rydet

b-Rydet_prasa

Fot. Zofia Rydet

zofia-rydet-uk-realizmu-zofia-rydet-1911-1997-2011-w-stulecie-urodzin-manekiny-ok-1970-02-ff2011

Fot. Zofia Rydet

fot. Zofia Rydet z cyklu Obsesje, ok.1968-1970

autoportretZRydet

Zofia Rydet

Można odnaleźć w jej surrealistycznych pracach inspiracje A. Kerteszem. Ale chyba najważniejszym kierunkiem jest fotografia dokumentalna.
Zachwyciły mnie jej cykle” Mały człowiek”

„Zofia Rydet (1911-1997) w cyklu Mały człowiek realizowała humanistyczne idee, ukazując zwykłe sceny codzienności. Banalny, a jednocześnie fascynujący świat przeżyć dzieci. Potrafiła pochwycić ich reakcje, ulotny moment uśmiechu, zamyślenia, ziewnięcia.”

rydet z

Fot. Zofia Rydet, z cyklu – Mały człowiek, 1961

rydet poczatek

Fot. Zofia Rydet, z cyklu – Mały człowiek, 1961

Zofia RYDET z cyklu Little - Mały człowiek, l. 60.

Fot. Zofia Rydet, z cyklu – Mały człowiek, lata 60-te

Zofia Rydet, 1961

Fot. Zofia Rydet, z cyklu – Mały człowiek, 1961

untitled

Fot. Zofia Rydet

zofia-rydet

Fot. Zofia Rydet

Zofia-Rydet-polish-flowers-in-Ponin-1955-1964-paris

Fot. Zofia Rydet, z cyklu – Mały człowiek

„Czas przemijania” – nawiązuje on do przemijania, starości, nieuchronnej śmierci. Jej prace to także nieustanne poszukiwanie sacrum w codziennym życiu.
Zofia Rydet była  fotografem  czułym i wrażliwym, łagodnie z godnością dotykającym losu ludzi, którzy borykali się z nędzą, chorobą i cierpieniem.
Powstał także cykl „Mój ‚Świat uczuć i wyobraźni”.

Zofia Rydet - Obsesje II, z cyklu Świat uczuć i wyobraźni, 1969-1979

oraz „Medytacje” , w tym cyklu artystce zależało bardzo na prawdzie psychologicznej fotografowanych postaci. 

„[…]Fox Talbot mówił o tym, co się dzieje z budynkami i pomnikami. Dla nas ciekawsze są nie szczerby na kamieniu, ale na ciele. Poprzez fotografię śledzimy najintymniejsze, najbardziej kłopotliwe drogi starzenia się. Popatrzeć na starą fotografię samego siebie, kogoś, kogo się znało, albo jakiejś znanej osobistości, to przede wszystkim pomyśleć: „o ileż bytem (byłam) wówczas młodszy (a)”! Fotografia – to rejestr śmiertelności.” 

1109-big

Zofia Rydet Medytacje (II), 1960

Najważniejszym cyklem był chyba „Zapis socjologiczny” . Artystka  zapisała w kadrach zagrożone lub przemijające życie na wsi, m.in. Suwalszczyzny, Podhala, Lubelszczyzny, Rzeszowszczyzny i Śląska. Wykonała kilka tysięcy  zdjęć. Na kadrach uwieczniła ludzi w ich domowym otoczeniu. Traktowała fotografowanych ludzi z szacunkiem im należnym, z wdzięcznością i uczuciem.
Cyklem tym nawiązała do dziewiętnastowiecznej „fotografii zakładowej”.

foto_MF_014-p

Fot. Zofia Rydet, z cyklu- „Zapis socjologiczny”

„Z codzienności wydobywała dostojeństwo, bohater  jej zdjec – zwykły człowiek urastał do rangi centralnej postaci, kreatora własnego świata”

Rozpacz (1) lat 70. przez Zofię Rydet w Zapisie socjologicznym (1978-1990)

Fot. Zofia Rydet, z cyklu- „Zapis socjologiczny”, Rozpacz

08_31_08_rydet_zapis_suwalszczyzna

Fot. Zofia Rydet, z cyklu- „Zapis socjologiczny”

Rydet01

Fot. Zofia Rydet, z cyklu- „Zapis socjologiczny”

08_31_08_rydet_zapis_radziucie (1)

Fot. Zofia Rydet, z cyklu – „Zapis socjologiczny”

Fotografie z cyklu „Ginące zawody”.

Rydet_Zofia_Ginace_Zawody

Fot. Zofia Rydet, z cyklu –Ginące zawody”

Rydet_Zofia_Ginace_Zawody